▶Read Full Transcript
खूप वर्षांपूर्वीची गोष्ट आहे. एका लहानशा गावात श्रवण नावाचा एक तरुण मुलगा राहत होता. त्याचे आई-वडील वृद्ध आणि दोघेही अंध होते. त्यांच्या डोळ्यांच्या अंधारात श्रवणच एकमेव प्रकाश होता. तो अगदी लहान वयापासूनच आपल्या आई-वडिलांची सेवा करत असे.
श्रवण बाळाची सेवा इतकी निरपेक्ष होती की, गावातील सर्व लोक त्याचे कौतुक करत. आई-वडिलांच्या प्रत्येक गरजेची तो काळजी घेत असे. त्यांना काही लागले, काही हवे-नको झाले, तर श्रवण धावत जाई. दररोज तो त्यांना हसतमुखाने खाऊ घाली, स्वच्छ कपडे घाली आणि त्यांची पूजा करून त्यांच्या पायावर डोके ठेवून आशीर्वाद घेई.
एक दिवस त्याच्या आई-वडिलांनी मनातली एक इच्छा श्रवणपुढे मांडली. "बाळा," त्यांनी प्रेमाने हाक मारली, "आम्ही आयुष्यभर परमेश्वराच्या दर्शनाची आस धरली आहे. आम्हाला एकदा तरी तीर्थयात्रेला न्यायचंसंय का?"
श्रवणाच्या डोळ्यात आनंदाचे अश्रू आले. आई-वडिलांची इच्छा त्याच्यासाठी परमेश्वराच्या इच्छेसारखीच होती. त्याने क्षणभरही विचार न करता, "आई-बाबा, मी तुम्हाला नक्की घेऊन जाईन. कावड तयार करतो, आणि आपण तिघं मिळून यात्रेला जाऊ," असं ठामपणे सांगितलं.
त्याने बांबूच्या दोन मोठ्या काठ्या घेतल्या, दोन्ही टोकांना दोन उलटे कुंडे बांधली. त्या कावडीमध्ये आई-वडिलांना बसवले, आणि स्वतःच्या खांद्यावर ती कावड उचलून श्रवण बाळ आपल्या वृद्ध, अंध पालकांना घेऊन पायी यात्रेला निघाला.
दिवसेंदिवस श्रवण त्यांना कावडीवर घेऊन डोंगर, नद्या, जंगलं पार करू लागला. रस्त्यात कितीही अडचणी आल्या—कधी पाऊस, कधी उन्हाची तळप, कधी खडतर वाटा—पण श्रवणच्या प्रेमापुढे साऱ्या अडचणी लहान ठरल्या. आई-वडील त्याचा पाठीवर बसले असताना, तो मधूनमधून थांबून त्यांना पाणी पाजे, एखाद्या झाडाखाली सावलीत ठेवून विश्रांती देई.
एक दिवस ते एका घनदाट जंगलातून जात होते. आई-वडिलांना तहान लागली होती. श्रवणाने त्यांना एका झाडाखाली सावलीत बसवले आणि जवळच्या तळ्याकडे पाणी आणायला निघाला.
त्या वेळी, अयोध्येचा राजा दशरथ शिकारीसाठी त्या जंगलात आलेला होता. त्याने पाण्याच्या आवाजावरून एखादे जनावर आहे असे समजले आणि बाण सोडला. दुर्दैवाने, तो बाण थेट श्रवण बाळाच्या छातीवर येऊन लागला.
बाण लागताच श्रवण जमिनीवर कोसळला. रक्ताच्या धारांनी त्याचे कपडे भिजले. तरीही, श्रवणाच्या चेहऱ्यावर कोणतीही तक्रार नव्हती—फक्त त्याच्या आई-वडिलांची काळजी होती.
राजा दशरथ धावत आला. त्याने पाहिले की, आपला बाण चुकीने एका निष्पाप तरुणाला लागला आहे. तो अपराधीपणाने थरथर कापू लागला.
श्रवणाने थरथरत्या आवाजात सांगितले, "राजन, माझ्या मृत्यूसाठी मला दुःख नाही. पण माझ्या अंध, वृद्ध आई-वडिलांना पाणी पाजावे हीच विनंती आहे. ते तिथे झाडाखाली तहानेने व्याकुळ आहेत. कृपया, त्यांच्यासाठी थोडे पाणी घ्या आणि त्यांना सांगा की, त्यांचा श्रवण गेलेला आहे."
दशरथाने डोळ्यांतून पाणी आलेल्या अवस्थेत श्रवणाच्या हातात पाणी दिले आणि त्याने प्राण सोडले. राजा दशरथने मग श्रवणाच्या आई-वडिलांपर्यंत पाणी नेले.
त्या वृद्धांनी विचारले, "काय आमचा श्रवण चुकला का?"
राजा दशरथने सगळा